Afyon Kocatepe Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Süleyman Gücek ve Prof. Dr. İsmail Zorluer’in de aralarında yer aldığı araştırmacı ekibi, Afyonkarahisar kent merkezinde çalışma alanı olarak seçilen bölgenin zemin yapısını ve olası depremlerde yerel zemin koşullarının deprem ivmesini ne ölçüde artırabileceğini ayrıntılı olarak inceledi. Çalışma, Afyonkarahisar için ilk mikro-bölgeleme odaklı saha tepki değerlendirmesi niteliği taşıyor.
Elde edilen verilerle zemin profilleri modellenerek, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği esaslarına uygun olarak seçilen 11 gerçek deprem kaydıyla zemin tepki analizleri gerçekleştirildi. Sonuçlar, zemin büyütme faktörlerinin farklı deprem düzeyleri ve analiz yöntemlerine bağlı olarak 1,00 ile 4,52 arasında değiştiğini ve bazı koşullarda yüzeydeki deprem ivmesinin yerel zemin etkisiyle birkaç kat büyüyebildiğini ortaya koydu. Bu etkinin çalışma alanı içerisinde bölgesel olarak değişebildiği belirlendi.
Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) kullanılarak çalışma alanının zemin büyütme haritaları oluşturuldu ve büyütme etkisinin mekânsal değişimi ilk kez ortaya konuldu. Çalışma, aynı zemin sınıfı içerisinde dahi büyütme etkisinin değişebileceğini göstererek sahaya özgü analizlerin önemini ortaya koydu. Elde edilen bulgular, zemin büyütme faktörlerinin bölgeye göre farklılaştığını ve spektral değişimlerin yapı rezonansı açısından önem taşıyabileceğini göstererek kentsel dönüşüm süreçleri, imar planlamaları ve depreme dayanıklı bina tasarımı için yerel yönetimler ile mühendislere rehber niteliğinde önemli bilimsel veriler sunuyor.
DOI: 10.3390/app16157443