Afyon Kocatepe Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Şeyma Şafak Yaşar, Doç. Dr. Halil İbrahim Solak ve Prof. Dr. İbrahim Tiryakioğlu’nun yer aldığı araştırma ekibi, 2025 yılında Balıkesir’in Sındırgı ilçesinde meydana gelen iki Mw 6.1 büyüklüğündeki depremin büyüklüğünü, yüksek hızlı GNSS verilerinden elde edilen yer değiştirme ölçümleriyle başarıyla tahmin etti.
Çalışmada, 10 Ağustos ve 27 Ekim 2025 tarihli depremlere ait GNSS istasyonu verileri özel bir yazılımla işlenerek yerin maksimum yer değiştirme miktarı (PGD) hesaplandı. Bu değerlerden yola çıkılarak elde edilen deprem büyüklüğü tahminleri, resmi deprem kataloglarındaki değerlerle büyük ölçüde uyum gösterdi. Araştırmanın dikkat çeken bulgularından biri, GNSS istasyonlarının kaydettiği yer değiştirme başlangıç zamanları ile sismometrelerin kaydettiği S-dalgası varış zamanlarının, özellikle merkez üssüne yakın istasyonlarda yüksek düzeyde tutarlılık göstermesi oldu.
Araştırmanın en özgün yönlerinden biri ise düşük maliyetli GNSS alıcılarının performansının, profesyonel jeodezik alıcılarla karşılaştırılmasıydı. Aynı noktaya yerleştirilen bir düşük maliyetli ve bir profesyonel alıcının kayıtlarının birbiriyle örtüşmesi, uygun fiyatlı GNSS sistemlerinin de deprem izleme çalışmalarında güvenle kullanılabileceğini ve daha yoğun gözlem ağları kurulmasına imkân tanıyabileceğini ortaya koydu.
Araştırmacılar, GNSS ve sismik gözlemlerin birlikte kullanılmasının deprem kaynağı özelliklerinin daha doğru belirlenmesine katkı sağlayacağını, bu tür yaklaşımların gelecekte deprem erken uyarı sistemlerine entegre edilebileceğini vurguluyor. Çalışma, TÜBİTAK-AFAD 1001-UDAP Ulusal Deprem Araştırma Programı kapsamında 124Y213 nolu proje ile desteklendi.
DOI: 10.3390/app16115535